دو کتاب در قالب مجموعهمقاله با عنوانهای «همایشنامه لارستان کهن: دفتر زبانشناسی» و «همایشنامه لارستان کهن: دفتر مردمشناسی» از دستاوردهای مکتوب همایش بینالمللی زبانشناسی و مردمشناسی لارستان به شمار میروند؛ آثاری که به کوشش بهزاد مریدی و محمدرضا مریدی و با ویراستاری ولیاله کاووسی در سال ۱۳۹۱ از سوی انتشارات فرهنگ و تمدن منتشر شدهاند. این همایش در سال ۱۳۸۷ برگزار شد و مقالات ارائهشده در آن چند سال بعد در قالب این دو جلد انتشار یافت.
دفتر زبانشناسی در ۳۱۵ صفحه، مجموعهای از پژوهشهای تخصصی درباره زبانها و گویشهای منطقه لارستان را در بر میگیرد و با گردآوری مقالات پژوهشگران حوزه زبانهای ایرانی، به بررسی ساختهای آوایی، واژگانی و دستوری گویشهای لاری پرداخته است. در این جلد طیفی از مباحث زبانشناسی تاریخی، توصیفی و تطبیقی مورد توجه قرار گرفته و جایگاه گویشهای این منطقه در میان زبانهای ایرانی بررسی شده است.
از جمله مقالات شاخص این مجموعه میتوان به «بعضی از ویژگیهای گویش گراشی لارستان» از دکتر علیاشرف صادقی، «ویژگیهای شاخص گونههای زبان منطقه لارستان» از دکتر ایران کلباسی، «واژگان گویش لاری، گواه و گویای طبیعت، تاریخ و آیینهای مردم لارستان» از دکتر یلنا مالچانوا و «چند نکته پیرامون گروه گویشهای لاری» از دکتر بهزاد مریدی اشاره کرد.
همچنین مقالاتی چون «دگرگونی تاریخی آواها در گویش لاری»، «ریشهشناسی تعدادی از واژگان لاری و مقایسه آن با گویش بهدینان یزد و کرمان»، «مقایسه چند نکته دستوری در گویش لاری و تالشی»، «مقایسه ضربالمثلهای لاری و فارسی»، «نگاهی به نمود فعل در گویش لاری» و «نگاهی دوباره به فعل داشتن» نیز در این جلد منتشر شده و هر یک بخشی از ویژگیهای زبانی منطقه را بررسی کردهاند.
در کنار آن، دفتر مردمشناسی در ۳۵۵ صفحه، به جنبههای اجتماعی و فرهنگی زندگی مردم لارستان میپردازد و موضوعاتی مانند تاریخ اجتماعی، ساخت شهری، آیینها، باورهای عامه و جلوههای فرهنگ بومی منطقه را بررسی میکند.
در این مجموعه، مقالاتی همچون «آداب و رسوم مردم لارستان در سفرنامههای خارجی دوره صفویه»، «منازعه حیدری و نعمتی در شهر لار»، «بررسی اثر عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و اقلیمی بر ساخت و کالبد شهر لار»، «تاریخچه کالبدی؛ سیر تکامل تاریخی شهرسازی لار» و «بررسی و تحلیل سیر تحول ساختار کالبدی ـ فضایی شهر تاریخی لار» به تحولات تاریخی و شهری این منطقه پرداختهاند. مقاله «تأثیر زلزله سال ۱۳۳۱ بر تحول و توسعه شهر لار» نیز یکی از رویدادهای مهم معاصر شهر را از منظر اجتماعی و کالبدی بررسی کرده است.
بخش دیگری از این جلد به آیینها و فرهنگ عامه اختصاص دارد؛ از جمله «مقایسه آداب و رسوم ازدواج و زناشویی بین دو نسل در گراش»، «چشمزخم و ضد آن در گراش»، «نقش قفل در فرهنگ عامه مردم لارستان»، «برزه؛ مطالعه فرهنگ و آداب تنورسازی در لارستان»، «پوشاک زنان لارستان (مورد مطالعه شهر اوز)» و «بازیهای محلی شهر لار».
در مجموع، انتشار این دو جلد را میتوان تلاشی در جهت ثبت و مستندسازی زبان و فرهنگ لارستان دانست؛ آثاری که مجموعهای از پژوهشهای علمی درباره جنبههای زبانی و مردمشناختی این منطقه را در خود گرد آوردهاند.
دیدگاه خود را بنویسید