به گزارش چارسوق لارستان به نقل از ایبنا، نشست «زیباشناختی شدن جنگ: تحلیل جامعهشناختی از آثار هنری در جنگ»، چهارشنبه ۲۴ تیر ۱۴۰۵، در خانه هنر نیماژ تهران برگزار شد؛ نشستی که در آن «محمدرضا مریدی»، نویسنده، پژوهشگر و عضو هیئت علمی دانشگاه هنر، درباره نسبت هنر، جنگ و رسانه سخن گفت. این برنامه به همت مجله «سیاستنامه» (به سردبیری حامد زارع) و با همکاری «سرای علوم انسانی» برگزار شد.
مریدی در این نشست با اشاره به تأثیر جنگهای خاورمیانه بر هنر معاصر ایران اظهار کرد: گفتمان جنگ در دو دهه اخیر به تجربهای عاطفی و زیسته برای بسیاری از هنرمندان ایرانی تبدیل شده است؛ تجربهای که اضطراب، هراس، سوگواری و رنج ناشی از انتظار جنگ را حتی در آثاری که مستقیما درباره جنگ نیستند، بازتاب میدهد. او تأکید کرد که هنر جنگ صرفا بازنمایی مستقیم نبرد نیست، بلکه هنرمند جنگ را بار دیگر تجربه میکند و از خلال لایههای ناگفته و احساسات پنهان به سراغ آن میرود.
این پژوهشگر افزود: مواجهه هنرمندان با جنگ گاه در قالب نفی آن شکل میگیرد؛ به این معنا که هنرمند با نقاشی طبیعت، خلق آثار انتزاعی، پرداختن به روابط خانوادگی یا نمایش شور زندگی، از چیزهایی سخن میگوید که جنگ آنها را تهدید به نابودی کرده است. به گفته مریدی، هنر جنگ تنها روایت پیروزی و قهرمانی نیست، بلکه سوگ، فقدان، تروما، ویرانی و حافظه جمعی را نیز ثبت میکند.
او در ادامه با طرح مفهوم «زیباشناختی شدن جنگ» توضیح داد که جنگ در جهان امروز بیش از هر زمان دیگری از طریق رسانهها، تصاویر پهپادی، عکسها و ویدئوهای تماشایی دیده میشود؛ تصاویری که میتوانند میان مخاطب و واقعیت جنگ فاصله بیندازند و به بیحسی نسبت به رنج و فجایع انسانی بینجامند. مریدی با اشاره به آلن اینگرام، سوزان سانتاگ، آندره پدرسن، جودیت باتلر و پل بولتانسکی تأکید کرد که مسئله اصلی فقط خودِ جنگ نیست، بلکه «تخیل جنگ» و نحوه ساخته شدن آن در تصاویر و روایتهاست.
به گفته او، هنر معاصر در برابر این وضعیت، تنها ثبت رخدادهای جنگی نیست، بلکه میتواند به شهادت، سوگواری، تابآوری و نقد فاصلهگذاری رسانهای از جنگ تبدیل شود؛ روایتی که بیش از آنکه صحنه نبرد را نمایش دهد، تجربه انسانیِ زیستن در سایه جنگ را آشکار میکند.
دیدگاه خود را بنویسید